Proponowany kontekst
Romeo i Julia · William Szekspir
Kochankowie wybierają śmierć, gdy każde z nich sądzi, że utraciło drugie. Ich uczucie przekracza konflikt rodów i prowadzi do pojednania rodzin, choć nie ocala ich fizycznie.
Oficjalna treść CKE Sprawdź źródło ↗
06
Mitologia, część I Grecja · Jan Parandowski
Miłość silniejsza niż śmierć. Omów zagadnienie na podstawie Mitologii (cz. I Grecja) Jana Parandowskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
Etap 1
Spróbuj sam, zanim zobaczysz opracowanie.
Zapisz krótkie hasła. Nie muszą brzmieć idealnie — chodzi o uchwycenie własnego kierunku odpowiedzi. Jeśli czegoś jeszcze nie wiesz, możesz zostawić pole puste.
Szkic zapisuje się automatycznie na tym urządzeniu.
Etap 2
Zrozum problem i postaw tezę.
Należy pokazać, w jaki sposób miłość skłania bohatera do przekroczenia granicy śmierci albo sprawia, że więź trwa mimo fizycznej utraty ukochanej osoby.
Przykładowa teza
Porównaj ją ze swoim stanowiskiem.
Miłość może okazać się silniejsza od lęku przed śmiercią, ponieważ skłania człowieka do podjęcia niemożliwej próby odzyskania ukochanej osoby, choć nie zawsze potrafi unieważnić ostateczność śmierci.
To jedna z możliwych, dobrze sformułowanych tez — nie wzór do mechanicznego zapamiętania.
Etap 3
Zbuduj argument, nie streszczenie.
1
Twierdzenie
Orfeusz dzięki miłości do Eurydyki przekracza granicę świata żywych i zmarłych, lecz jego zwątpienie niweczy szansę na jej odzyskanie.
2
Materiał z lektury
- Po śmierci Eurydyki Orfeusz nie godzi się z utratą żony.
- Schodzi do Hadesu, ryzykując własne życie.
- Muzyką wzrusza władców podziemia i otrzymuje zgodę na wyprowadzenie Eurydyki.
- Łamie warunek, oglądając się przed opuszczeniem krainy zmarłych, i traci ją ponownie.
3
Co to udowadnia?
Miłość daje Orfeuszowi odwagę i moc przekroczenia granicy niedostępnej zwykłym ludziom. Finał przypomina jednak, że uczucie nie usuwa ludzkiej słabości ani praw śmierci.
Test argumentu:
Jeśli usuniesz ostatnie wyjaśnienie i zostanie tylko ciąg wydarzeń,
prawdopodobnie streszczasz zamiast argumentować.
Etap 4
Dobierz kontekst, który naprawdę pracuje.
Nie wystarczy wymienić tytułu. Powiedz, co porównanie wnosi do Twojego wniosku.
Proponowany kontekst
Treny · Jan Kochanowski
Pamięć i poezja podtrzymują więź ojca ze zmarłą córką. Miłość okazuje się silniejsza od nieobecności, ponieważ zachowuje Urszulkę w słowie i pamięci.
Zdanie łączące: „Ten kontekst pokazuje podobny / odmienny mechanizm, ponieważ… Dzięki porównaniu widać, że…”
Etap 5
Rozpoznaj pułapkę i popraw odpowiedź.
Najczęstszy błąd
Stwierdzenie, że Orfeusz pokonał śmierć i odzyskał Eurydykę. Ostatecznie ją traci, więc mit pokazuje zarówno potęgę miłości, jak i jej granice.
Orfeusz kochał Eurydykę tak bardzo, że wyprowadził ją z Hadesu.
Miłość pozwala Orfeuszowi wejść do Hadesu i wzruszyć jego władców, ale utrata Eurydyki po złamaniu zakazu podkreśla, że uczucie daje odwagę do walki ze śmiercią, nie gwarantując zwycięstwa.
Etap 6
Powiedz odpowiedź na głos.
Skorzystaj z siedmiopunktowego planu, ale mów pełnymi zdaniami i własnymi słowami.
Wstęp punkty 1–2
Część zasadnicza punkty 3–6
Zakończenie punkt 7
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
- 7
Stoper wypowiedzi
Mów pełnymi zdaniami. Nie czytaj szkicu.
05:00
Trening jednego pytania jawnego: 5 minut. Na egzaminie do 10 minut obejmuje oba monologi łącznie, a rozmowa z komisją trwa do 5 minut.
Etap 7
Sprawdź odpowiedź według kryteriów CKE.
Pytania, które może zadać komisja
Przygotuj krótkie dopowiedzenia.
- Dlaczego Orfeusz ogląda się za siebie?
- Czy zakończenie mitu przeczy tezie o sile miłości?
- W jaki sposób pamięć może pokonywać śmierć?
Trening własnej refleksji: Sformułuj własny wniosek dotyczący tego zagadnienia i uzasadnij go, krótko odwołując się do lektury.
Gotowe? Zapisz wynik ćwiczenia.
Możesz oznaczyć pytanie jako przećwiczone albo zostawić je do powtórki.
Maturalne Słuchowisko
Potrzebujesz pełnego omówienia?
Posłuchaj odpowiedzi w Maturalnym Słuchowisku.
Dalsze przygotowania
Pytania jawne to tylko jedna część matury.
W kompletnym kursie przygotujesz się do całej matury pisemnej — od epok i lektur po notatkę syntetyzującą i wypracowanie.