Proponowany kontekst
Piosenka o końcu świata · Czesław Miłosz
Miłosz odrzuca widowiskowe znaki znane z tradycyjnych wyobrażeń. Koniec przychodzi w zwyczajnym dniu, co podkreśla, że może mieć wymiar indywidualny i niezauważalny.
Oficjalna treść CKE Sprawdź źródło ↗
03
Apokalipsa św. Jana (fragmenty) · Biblia
Wizja końca świata. Omów zagadnienie na podstawie znanych Ci fragmentów Apokalipsy św. Jana. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
Etap 1
Spróbuj sam, zanim zobaczysz opracowanie.
Zapisz krótkie hasła. Nie muszą brzmieć idealnie — chodzi o uchwycenie własnego kierunku odpowiedzi. Jeśli czegoś jeszcze nie wiesz, możesz zostawić pole puste.
Szkic zapisuje się automatycznie na tym urządzeniu.
Etap 2
Zrozum problem i postaw tezę.
Trzeba omówić nie tylko obrazy katastrofy, lecz także sens apokaliptycznej wizji: sąd nad złem, ostateczne zwycięstwo dobra i odnowienie świata.
Przykładowa teza
Porównaj ją ze swoim stanowiskiem.
Biblijna wizja końca świata łączy grozę zagłady i sądu z nadzieją na zwycięstwo dobra oraz powstanie nowego, sprawiedliwego porządku.
To jedna z możliwych, dobrze sformułowanych tez — nie wzór do mechanicznego zapamiętania.
Etap 3
Zbuduj argument, nie streszczenie.
1
Twierdzenie
Symboliczne obrazy Apokalipsy przedstawiają kres dotychczasowego ładu jako moment rozliczenia zła, a nie wyłącznie bezsensowną katastrofę.
2
Materiał z lektury
- Otwarciu pieczęci towarzyszą między innymi jeźdźcy niosący wojnę, głód i śmierć.
- Katastroficzne znaki obejmują wstrząsy kosmiczne i cierpienie ziemi.
- Zło zostaje osądzone i pokonane.
- Finałem wizji jest nowe niebo, nowa ziemia i Nowe Jeruzalem, w którym ustaje śmierć i cierpienie.
3
Co to udowadnia?
Kompozycja od katastrofy do odnowy sprawia, że Apokalipsa ma charakter ostrzegawczy, moralny i konsolacyjny. Zapowiada sprawiedliwość oraz przywrócenie ładu.
Test argumentu:
Jeśli usuniesz ostatnie wyjaśnienie i zostanie tylko ciąg wydarzeń,
prawdopodobnie streszczasz zamiast argumentować.
Etap 4
Dobierz kontekst, który naprawdę pracuje.
Nie wystarczy wymienić tytułu. Powiedz, co porównanie wnosi do Twojego wniosku.
Proponowany kontekst
Dies irae · Jan Kasprowicz
Hymn wykorzystuje katastroficzne obrazy sądu i zagłady, ale silniej eksponuje bunt człowieka wobec cierpienia oraz pytanie o odpowiedzialność Boga za zło.
Zdanie łączące: „Ten kontekst pokazuje podobny / odmienny mechanizm, ponieważ… Dzięki porównaniu widać, że…”
Etap 5
Rozpoznaj pułapkę i popraw odpowiedź.
Najczęstszy błąd
Opisanie wyłącznie jeźdźców, katastrof i śmierci z pominięciem Sądu Ostatecznego oraz nadziei związanej z Nowym Jeruzalem.
Apokalipsa pokazuje, że świat zostanie zniszczony przez wojny i kataklizmy.
Katastroficzne znaki zapowiadają rozpad świata skażonego złem, lecz finał z Nowym Jeruzalem nadaje końcowi sens osądzenia zła i odnowienia stworzenia.
Etap 6
Powiedz odpowiedź na głos.
Skorzystaj z siedmiopunktowego planu, ale mów pełnymi zdaniami i własnymi słowami.
Wstęp punkty 1–2
Część zasadnicza punkty 3–6
Zakończenie punkt 7
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
- 7
Stoper wypowiedzi
Mów pełnymi zdaniami. Nie czytaj szkicu.
05:00
Trening jednego pytania jawnego: 5 minut. Na egzaminie do 10 minut obejmuje oba monologi łącznie, a rozmowa z komisją trwa do 5 minut.
Etap 7
Sprawdź odpowiedź według kryteriów CKE.
Pytania, które może zadać komisja
Przygotuj krótkie dopowiedzenia.
- Dlaczego Apokalipsy nie należy odczytywać wyłącznie dosłownie?
- Jaką funkcję pełni finałowa wizja Nowego Jeruzalem?
- Czym wizja Miłosza różni się od wizji św. Jana?
Trening własnej refleksji: Sformułuj własny wniosek dotyczący tego zagadnienia i uzasadnij go, krótko odwołując się do lektury.
Gotowe? Zapisz wynik ćwiczenia.
Możesz oznaczyć pytanie jako przećwiczone albo zostawić je do powtórki.
Maturalne Słuchowisko
Potrzebujesz pełnego omówienia?
Posłuchaj odpowiedzi w Maturalnym Słuchowisku.
Dalsze przygotowania
Pytania jawne to tylko jedna część matury.
W kompletnym kursie przygotujesz się do całej matury pisemnej — od epok i lektur po notatkę syntetyzującą i wypracowanie.