Proponowany kontekst
Tango · Sławomir Mrożek
Finałowe tango Edka z Eugeniuszem oznacza triumf brutalnej siły i podporządkowanie słabszego. Taniec staje się obrazem nowego układu władzy, nie swobodnej zabawy.
Oficjalna treść CKE Sprawdź źródło ↗
46
Wesele · Stanisław Wyspiański
Motyw tańca. Omów zagadnienie na podstawie Wesela Stanisława Wyspiańskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
Etap 1
Spróbuj sam, zanim zobaczysz opracowanie.
Zapisz krótkie hasła. Nie muszą brzmieć idealnie — chodzi o uchwycenie własnego kierunku odpowiedzi. Jeśli czegoś jeszcze nie wiesz, możesz zostawić pole puste.
Szkic zapisuje się automatycznie na tym urządzeniu.
Etap 2
Zrozum problem i postaw tezę.
Należy zinterpretować taniec jako znak wspólnoty, rytuału i energii, a przede wszystkim wyjaśnić symbolikę chocholego tańca w finale.
Przykładowa teza
Porównaj ją ze swoim stanowiskiem.
Taniec może jednoczyć uczestników wspólnotowego rytuału, lecz w finale Wesela staje się symbolem zbiorowego uśpienia: ruch nie prowadzi do celu i zastępuje oczekiwany czyn.
To jedna z możliwych, dobrze sformułowanych tez — nie wzór do mechanicznego zapamiętania.
Etap 3
Zbuduj argument, nie streszczenie.
1
Twierdzenie
Chocholi taniec przedstawia społeczeństwo pogrążone w marazmie po utracie szansy na narodowe działanie.
2
Materiał z lektury
- Przez noc muzyka i taniec łączą weselników należących do różnych stanów.
- Po zgubieniu złotego rogu Jasiek nie potrafi wydać zebranym skutecznego sygnału.
- Chochoł zaczyna grać monotonną melodię i przejmuje kontrolę nad zbiorowością.
- Bohaterowie poruszają się rytmicznie, ale bez świadomości i celu, zamiast podjąć czyn.
3
Co to udowadnia?
Finałowy taniec jest paradoksalny: zawiera ruch, lecz oznacza bezwład. Chochoł okrywający różę może sugerować także uśpiony potencjał odrodzenia, dlatego symbol nie musi oznaczać wiecznej klęski.
Test argumentu:
Jeśli usuniesz ostatnie wyjaśnienie i zostanie tylko ciąg wydarzeń,
prawdopodobnie streszczasz zamiast argumentować.
Etap 4
Dobierz kontekst, który naprawdę pracuje.
Nie wystarczy wymienić tytułu. Powiedz, co porównanie wnosi do Twojego wniosku.
Proponowany kontekst
Pan Tadeusz · Adam Mickiewicz
Polonez w finale porządkuje wspólnotę, łączy pokolenia i wyraża nadzieję związaną z historią. Stanowi kontrast dla bezcelowego chocholego tańca.
Zdanie łączące: „Ten kontekst pokazuje podobny / odmienny mechanizm, ponieważ… Dzięki porównaniu widać, że…”
Etap 5
Rozpoznaj pułapkę i popraw odpowiedź.
Najczęstszy błąd
Opisanie chocholego tańca jako zwykłej zabawy po weselu albo jako znaku, że wszyscy dosłownie zasnęli, bez wskazania politycznego i społecznego sensu.
Na końcu wszyscy tańczą z Chochołem, bo Jasiek zgubił róg.
Monotonny ruch weselników zastępuje powstańczą mobilizację, dlatego chocholi taniec obrazuje wspólnotę posiadającą energię, lecz niezdolną nadać jej świadomy kierunek.
Etap 6
Powiedz odpowiedź na głos.
Skorzystaj z siedmiopunktowego planu, ale mów pełnymi zdaniami i własnymi słowami.
Wstęp punkty 1–2
Część zasadnicza punkty 3–6
Zakończenie punkt 7
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
- 7
Stoper wypowiedzi
Mów pełnymi zdaniami. Nie czytaj szkicu.
05:00
Trening jednego pytania jawnego: 5 minut. Na egzaminie do 10 minut obejmuje oba monologi łącznie, a rozmowa z komisją trwa do 5 minut.
Etap 7
Sprawdź odpowiedź według kryteriów CKE.
Pytania, które może zadać komisja
Przygotuj krótkie dopowiedzenia.
- Dlaczego taniec jest odpowiednim symbolem zbiorowości?
- Czy chocholi taniec oznacza całkowitą beznadzieję?
- Jak zmienia się funkcja tańca między początkiem a końcem dramatu?
Trening własnej refleksji: Sformułuj własny wniosek dotyczący tego zagadnienia i uzasadnij go, krótko odwołując się do lektury.
Gotowe? Zapisz wynik ćwiczenia.
Możesz oznaczyć pytanie jako przećwiczone albo zostawić je do powtórki.
Maturalne Słuchowisko
Potrzebujesz pełnego omówienia?
Posłuchaj odpowiedzi w Maturalnym Słuchowisku.
Dalsze przygotowania
Pytania jawne to tylko jedna część matury.
W kompletnym kursie przygotujesz się do całej matury pisemnej — od epok i lektur po notatkę syntetyzującą i wypracowanie.